کمپرسور چیست؟

فشرده کردن گازها و بخارات در صنایع نفت و گاز و پتروشیمی توسط کمپرسور ها انجام میگیرد. کمپرسورها در ایستگاههای جمع آوری گاز جهت تقویت و انتقال گاز به مکان دوردست ،بالا کشیدن نفت به روش گس لیفت ،تزریق گاز به میادین نفتی برای احیای چاههای نفتی،تولید برق و… کاربرد دارند.

انواع کمپرسور

برحسب چگونگی فرآیند تراکم در کمپرسورها(منقطع یا پیوسته) کمپرسورها را به دو دسته جابجایی مثبت و دینامیکی تقسیم می‌کنند.

 کمپرسورهای جابجایی مثبت:

کمپرسورهای جابجایی مثبت به کمپرسورهایی اطلاق می‌شود که در آن حجم معینی از گاز، درون محفظه‌ای به تله افتاده و فشار استاتیک آن توسط حرکت رو به جلوی قطعه‌ای نظیر پیستون، انگشتی، دنده و… در یک فضای معینی افزایش داده می‌شود.

کمپرسورهای دینامیکی:

کمپرسورهای دینامیکی در این نوع کمپرسورها نخست در پره‌ها (پروانه) انرژی جنبشی سیال افزایش داده شده وسپس در یک مجرای واگرا (دیفیوزر) انرژی جنبشی به انرژی پتانسیل (فشار) تبدیل می‌شود.

کاربرد کمپرسورها

کمپرسورها در صنایع مختلف بخصوص صنایع پتروشیمی و گاز بطور گسترده ای کاربرد دارند. در واقع کمپرسورها در این صنایع جریان اصلی خط تولید را بطور مداوم حفظ می کنند و اهمیت بسیار بالایی برای این صنایع دارند. از این رو نگهداری این تجهیزات در شرایط مطلوب و کارایی مناسب در درجه اهمیت بالایی قرار دارند.

یکی از موارد بسیار مهم در کمپرسورها استفاده از روغن کمپرسور مناسب در آنها است.

 روغن کمپرسور نیز مانند روغن های دیگر از دو بخش اصلی روغن پایه و مواد افزودنی تشکیل شده است که روانکاری ، خنک کاری ، آب بندی و جلوگیری از خوردگی و سایش از مهمترین وظایف عمومی این روغن ها به شمار می روند.

با توجه به تنوع زیاد کمپرسورها ، تعریف سطوح کیفی

ت روغن برای تمامی آنها در یک استاندارد امکان پذیر نیست ولی معروف ترین سطح کیفیت تعریف شده برای کمپرسورهای رفت و برگشتی بر اساس استاندارد DIN 51506 به شکل زیر است :

VB , VBL , VC , VCL , VDL

خصوصیات این سطوح کیفیت با طراحی روغن های کمپرسور جدید به ترتیب از چپ به راست بهبود پیدا کرده اند.

این سه خصوصیت عبارتند از:

1- مقدار مواد ضد اکسداسیون.

2- تمایل به تولید کک و مواد صمغی.

3- کیفیت روغن پایه

انتخاب روغن مناسب برای کمپرسور

برای انتخاب روغن مناسبی که بتواند این وظایف را در یک کمپرسور انجام دهد به چند عامل باید توجه کرد.

نوع کمپرسور:انواع مختلف کمپرسور شرایط کارکرد متفاوتی با هم دارند در نتیجه تاثیر آنها بر خواص روغن نیز یکسان نخواهد بود.

نوع عملکرد کمپرسور: به شرایط کاری کمپرسور بستگی دارد.

نوع گاز مورد تراکم:گازهای مختلف می توانند بر روی روغن تاثیر گذار باشند. از اینرو انتخاب روغن سازگار با گاز مورد استفاده در کمپرسور اهمیت بسیار بالایی دارند و در صورتیکه این نکته رعایت نشود امکان بروز مشکلات بسیار جدی برای روغن و کمپرسور و درنتیجه خسارت سنگین به کارخانه وجود دارد. این موضوع بطور ویژه در کمپرسورهای تبریدی که با گازهای سرد کننده مختلفی کار میکنند مورد توجه قرار می گیرد.

بطور کلی در صنعت ، برای کمپرسورها از روغن هایی با تنوع بسیار بالا استفاده می شود، که می توان از روغن های کمپرسور ، موتور ، توربین و روغن های کمپرسور تبریدی نام برد. روغن های نامبرده هرکدام بنا به ویژگی های خاصی که دارند می توانند در برخی از انواع کمپرسورها کارایی داشته باشند و نیازهای روانکاری آنها را تامین کنند.

روغن های مربوط به کمپرسورهای سرد کننده به دلیل نوع خاص کاربرد و ویژگی گازهای سرد کننده در دمای کارکرد آنها ، با روغن های کمپرسورهای دیگر اختلاف قابل توجهی دارند.